بذر خیار چنبر زربذر ایرانیان

بذر خیار چنبر یکی از ارقام بومی و قدیمی خانواده کدوئیان است که به دلیل شکل کشیده، طول زیاد (در شرایط مطلوب حتی تا حدود یک متر)، بافت ترد و مصرف تازه ، از گذشته تاکنون جایگاه ویژه‌ای در سبد غذایی مردم داشته است. این نوع خیار نسبت به خیارهای گلخانه‌ای عطر و طعم ملایم‌تری دارد، اما از نظر ارزش تغذیه‌ای، فیبر و ترکیبات مفید گیاهی بسیار غنی محسوب می‌شود. یکی از ویژگی‌های مهم خیار چنبر، توانایی نسبی آن در جذب و کاهش آلودگی فلزات سنگین خاک است که باعث شده در برخی منابع از آن به‌عنوان گیاهی کمک‌کننده در تصفیه زیستی خاک نام برده شود. خیار چنبر از جمله محصولات پرطرفدار در بسیاری از کشورهای جهان است و به‌صورت گسترده در مزارع سنتی و ارگانیک کشت می‌شود.این محصول به‌صورت  ارگانیک تولید شده و فاقد مضرات بذرهای دستکاری‌شده ژنتیکی می‌باشد. خیار چنبر گیاهی یکساله است و در مراحل اولیه رشد به سرما بسیار حساس بوده و کاشت آن باید پس از رفع کامل خطر سرمازدگی انجام شود.

شرایط خاک و آماده‌سازی زمین بذر خیار چنبر

خیار چنبر برای رشد مطلوب نیازمند خاکی حاصلخیز، سبک تا نیمه‌سنگین، با زهکشی مناسب است. بهترین بستر برای کشت، خاک‌های لومی شنی غنی از مواد آلی می‌باشد. استفاده از کود دامی کاملاً پوسیده (۲۰ تا ۳۰ تن در هکتار) پیش از کاشت توصیه می‌شود. از طرفی جهت افزایش رشد رویشی، گلدهی بهتر و افزایش عملکرد، مصرف کودهای ریزمغذی حاوی آهن، روی، منگنز و بر، به‌ویژه در مراحل اولیه رشد، بسیار مؤثر است و انجام شخم عمیق زمستانه و دیسک بهاره برای نرم شدن خاک و از بین رفتن علف‌های هرز توصیه می‌شود.

زمان مناسب کاشت

بهترین زمان کاشت خیار چنبر زمانی است که خطر سرمازدگی بهاره کاملاً برطرف شده باشد و دمای خاک حداقل به ۱۵ تا ۱۸ درجه سانتی‌گراد رسیده باشد باید توجه داشت که در مناطق گرم‌تر کشور، کاشت زودتر و در مناطق سردسیر، با تأخیر انجام می‌شود.

روش کاشت

کاشت مستقیم در زمین اصلی (روش رایج)

• زمین به‌صورت جوی و پشته آماده می‌شود و پس از آبیاری اولیه، حدود ۲ روز بعد در محل داغ آب چاله‌هایی ایجاد می‌گردد. در هر چاله ۳ تا ۴ عدد بذر که قبلاً حدود ۵ ساعت در دستمال نخی مرطوب خیسانده شده‌اند قرار داده می‌شود. بذرها حداکثر تا دو برابر قطر بذر با خاک نرم پوشانده می‌شوند.

پس از سبز شدن، بوته‌های ضعیف حذف شده و در هر چاله ۱ یا ۲ بوته قوی باقی می‌ماند.

فاصله کاشت

• فاصله بین ردیف‌ها: ۱۵۰ تا ۲۰۰ سانتی‌متر
• فاصله بوته‌ها روی ردیف: ۴۰ تا ۶۰ سانتی‌متر

مقدار بذر مورد نیاز

مقدار بذر مصرفی در هر هکتار: ۲ تا ۳ کیلوگرم بذر خیار چنبر

میزان عملکرد خیار چنبر در هر هکتار: ۳۰ تا ۵۰ تن در هکتار

آبیاری

خیار چنبر به آبیاری منظم نیاز دارد و در مراحل اولیه رشد آبیاری سبک و منظم و در زمان گلدهی و میوه‌دهی: آبیاری کافی و یکنواخت کم‌آبی یا تنش رطوبتی باعث بدشکل شدن و کاهش کیفیت میوه می‌شود.